Reportage

Het leven zoals het is… rusthuis Home Heiberg

De ingang van het home

Rusthuizen halen regelmatig het nieuws omwille van het tekort aan verplegend en verzorgend personeel. Je hoort  wel eens van een brand in een rusthuis of een verdacht overlijden. Maar verder is het stil rond rusthuizen. Wat weten we er eigenlijk van, als we zelf geen bewoner, personeelslid of  naaste familie van een bewoner zijn? Hoe gaat het er écht aan toe? Ik ging op reportage… 



Maandag 18 april. Het is vroeg in de ochtend. Het belooft een zonnige dag te worden, al is de lucht nog fris. Het wordt nog maar net licht als ik naar het rusthuis ‘Home Heiberg’ in Beerse wandel. Op straat is zo goed als niemand, maar rond het rusthuis heerst al flinke bedrijvigheid. Verpleegsters, verzorgers, poetsvrouwen en keukenpersoneel van de ochtendshift stromen toe en lossen hun collega’s van de nachtdienst, na een korte overdracht, af.


Birgit Aernouts is een jonge verpleegster vooraan twintig. Ze is pas afgestudeerd en werkt nog maar anderhalf jaar in het rusthuis. Toch is ze zeker niet de enige jonge verpleegster. Birgits werkdag begint om vijf over half zeven. Terwijl de verzorgsters de mensen beginnen wekken om ze te wassen, gaat Birgit op ronde om al enkele mensen medicatie toe te dienen en om bloed te prikken. “Ik wilde altijd al verpleegster worden”, vertelt ze. “Dat schreef ik vroeger al in vriendenboekjes.”

Twee maanden geleden opende het rusthuis een nieuw gebouw. De verpleegsters en verzorgsters staan afwisselend in het nieuwe en het oude gebouw. Het werk van de verzorgsters bestaat onder meer uit het verzorgen, wassen en aankleden van de mensen en het opmaken van de bedden. De verpleegsters mogen medicatie toedienen en wonden verzorgen. Al deze taken worden verdeeld met beurtrollen. Birgit vertelt: “Het werk is lang niet altijd even makkelijk. Er is een tekort aan personeel en ik ben momenteel de enige fulltime verpleegkundige overdag. De werkdruk ligt erg hoog.”

Het rusthuis is om zeven uur, hoewel er dan nog veel  mensen slapen, net een bijenkorf. Verpleegsters en verzorgsters lopen heen en weer en de bejaarden worden stilletjes aan allemaal wakker. Als Birgit om tien voor zeven de kamer van Louis binnenstapt om bloed te prikken, zit hij al volledig aangekleed op zijn bed. Louis is een echte ochtendmens. Hij heeft gisteren de koers gezien en is nog enthousiast over de overwinning van Philippe Gilbert. “De meeste mensen staan hier vroeg op”, lacht Birgit, “maar Louis spant als vroege vogel toch wel de kroon. Echte langslapers hebben we hier echter niet.”  Louis stroopt gehoorzaam zijn hemdsmouw op om bloed te laten prikken. “’t Is een goeike hoor, maar je moet weten hoe er mee om te gaan,” vertrouwt hij me toe. Birgit glimlacht.

Verpleegster Birgit

Als ze rond is met het bloedprikken, doet Birgit de administratie van het bloed. Dit neemt maar enkele minuten in beslag. Nadat ze de paperassen in orde bracht, gaat Birgit langs bij mensen die zich verwond hebben. Birgit is de referentiepersoon wondzorg. Het is haar taak om de wonden en hun verzorging en genezing op te volgen. Naast een referentiepersoon voor wondzorg, zijn er  referentiepersonen voor dementie en palliatieve zorg. “Het werk van de referentiepersoon voor palliatieven is erg belastend. Het is zwaar als mensen doodgaan. Zeker voor jonge verpleegsters zoals ik. We hebben nog niet zoveel ervaring met de dood. De eerste keer dat ik iemand zag sterven, liep ik huilend buiten.” 


Om acht uur wordt het ontbijt geserveerd. De bejaarden kunnen beneden in de zaal eten maar mogen ook op hun kamer blijven. Voor de ouderen die op hun kamer ontbijten, voorziet Birgit medicatie op de kamer. De anderen krijgen hun pillen in groepsverband. Het rusthuis heeft ook een ontbijtgroepje. De bejaarden worden om de beurt in groepjes uitgenodigd. In dit ontbijtgroepje kiezen ze zelf of ze wit of bruin brood,  kaas, ham of confituur willen. Dan mogen ze zelf hun boterhammen smeren.  Het is erg belangrijk dat oudere mensen zelf nog keuzes maken. 


Na het ontbijt gaat Birgit verder met de medicatiebedeling en het verzorgen van wonden. Haar ronde brengt ons bij Marianne. Toen ze jonger was, werkte ze in Home Heiberg. “Ik kom hier al meer dan 30 jaar”, lacht ze. “Een groot deel van mijn leven speelde zich hier af. Ik werkte hier zo graag, dat ik maar gebleven ben. Ik ben hier heel tevreden.” Marianne houdt erg veel van bloemen, haar kamer staat er vol van. Haar zoon brengt haar elke zondag een nieuw boeket. De mensen in het rusthuis hebben allemaal hun eigen kamer. Er zijn nog enkele tweepersoonskamers, maar de bedoeling is dat uiteindelijk alle mensen, behalve zij die echt met twee op een kamer willen liggen, een eigen kamer hebben. Zo kunnen de mensen hun kamer inrichten zoals ze dat zelf willen.

Achil en Louise

Op de gang loopt een echtpaar dat nieuw is in het rusthuis. Zij kwam hier omdat ze mentaal achteruit begon te gaan, hij is meegekomen voor haar. En ze zijn duidelijk nog altijd erg op elkaar gesteld. Achil en Louise lopen de hele tijd hand in hand. “We zijn al 65 jaar een koppel,” vertelt Achil. “We zijn hier sinds vorige week woensdag. Het werd te moeilijk om het thuis te beredderen. Tot nu toe valt alles voor ons hier heel goed mee.” Zijn vrouw beaamt dit: “Ja, wij zijn hier heel content, echt heel content.” 


Om half twaalf wordt het middageten voorbereid. Alle bewoners van het rusthuis worden naar de eetzalen van hun afdeling geleid. In de eetzaal zit Leona. Zij is met haar 66 jaar de jongste bewoonster van het rusthuis. “Ik ben al vier jaar hier. Het personeel is hier heel goed.” Birgit vertelt me dat Leona altijd enthousiast is en dat ze alle andere bewoners in haar enthousiasme meetrekt. Leona is een graaggeziene gast tijdens de activiteiten die georganiseerd worden. Ze doet mee aan de geheugentraining, het praatcafé, het turnen en de misvieringen. “Ik zou ook heel graag mee zwemmen, maar ik heb mijn badpak nog altijd niet teruggevonden,” grinnikt ze. 

In de buurt van Leona zit Mieke, haar kamergenootje. Leona en Mieke wonen in het oudere gedeelte van het rusthuis en hebben daarom nog een gezamenlijke kamer. Ze vinden het geen van beiden erg. Leona is de jongste, en toevallig is Mieke de oudste bewoonster van het rusthuis. Ze is vorig weekend 102 geworden. Haar familie had een feestje voor haar georganiseerd en de burgemeester en schepenen zijn haar komen feliciteren. De emotie laait nog hoog op als ze erover vertelt. Trots troont ze me mee naar haar kamer om al haar mooie bloemen en de vele verjaardagskaarten te laten zien. 


Tijdens het middageten deelt Birgit weer medicatie uit. Dit doet ze terwijl de andere verpleegsters en verzorgsters de mensen helpen en bedienen. Als na het eten alle ouderen terug hun bezigheden hervatten, zet Birgit alvast de kar met medicatie klaar voor de namiddag- en avondronde. Ze verzorgt nog enkele wonden  en brengt de laatste administratie in orde. Om half drie zit haar werkdag  er op.

Mieke met één van haar boeketjes

Doorheen de dag zitten de meeste bejaarden samen in de zalen van hun afdelingen. Hier krijgen ze alle zorgen die ze nodig hebben. Ze kijken televisie, genieten van de zon, babbelen een beetje of doen een dutje. Zij die nog kunnen, wandelen een beetje rond. Er is altijd wat te doen in het rusthuis. Er worden geregeld activiteiten georganiseerd, aangepast aan de behoeften van de bewoners. Bejaarden die willen, kunnen  eenmaal in de maand zwemmen. Het rusthuis zorgt ook goed voor dementerenden en hiervoor een speciaal programma rond dementie.


Simone is een van de bejaarden die mee gaat zwemmen. Ze vertelt: “De eerste keer dat ik weer ging zwemmen, was ik veel te dapper. Ik sprong in het water en ik wou zwemmen. Maar ik ga recht den dieperik in. (lacht) Ik ben wel weer boven gekomen, maar ik ben toen toch heel erg  geschrokken en ik heb nadien niet meer gezwommen zonder een zwemband. Ik durf niet meer.”

Dementie in kaart gebracht Home Heiberg maakt gebruik van een speciaal programma voor dementie, genaamd Dementia Care Mapping (DCM). Dit programma streeft naar een meer kwaliteitsvolle zorg voor mensen met dementie. Aan de hand van codes worden de gevoelens en het welzijn van de dementerenden in kaart gebracht. Medewerkers observeren de mensen in hun omgeving en bekijken hoe ze reageren op situaties, prikkels en dergelijke. Omdat mensen met dementie vaak niet meer in staat zijn om hun eigen gevoelens en emoties te benoemen, is dit een zeer belangrijk proces. Als hun verzorgers weten wat deze mensen blij of net ongelukkig maakt, dan kunnen ze hier in het vervolg rekening mee houden. Het programma wordt wereldwijd gebruikt en werpt overal zijn vruchten af. Ook in de vier jaar dat Home Heiberg deze methode gebruikt, heeft het al positieve resultaten geleverd. Medewerkster Ingrid vertelt: “Er was een vrouw die vaak erg ongelukkig was, dat zagen we aan haar manier van doen. Tot op een dag één van de observatoren achter haar ging staan en zag dat deze vrouw elke keer op een stoel gezet werd, waar een pilaar haar het  uitzicht op de zaal benam. Sindsdien wordt er goed op gelet dat ze een goed zicht heeft op de zaal.” DCM werd uitgevonden door de Engelse professor Tom Kitwood. Na zijn dood werd het verder ontwikkeld door de universiteit van Bradford.

Snoezelbad en frutseldeken: animatie in het bejaardentehuis In het rusthuis wordt er ook gezorgd voor animatie voor de bewoners. Inge en Ans staan hiervoor in. Elke maand komen zij samen om de activiteiten voor de volgende maand te plannen. Animatrice Inge vertelt: “Bij het bedenken van de activiteiten, proberen we rekening te houden met de behoeftes van elke bewoner. Voor mensen waar het nog goed mee gaat, organiseren we kien-namiddagen en praatcafé’s. Met de dementerenden maken we al eens een wandeling of we geven hen een handmassage.  Zo zijn er activiteiten voor elke groep.” Ook verjaardagen worden georganiseerd door het animatieteam. Maandelijks wordt er een feest gehouden voor de jarigen van die maand. Als ze dat willen, kunnen de bejaarden op hun verjaardag zelf ook gezellig samenzitten met de familie.  Ans is verantwoordelijk voor ergonomie. Eén van haar taken bestaat er uit om de bewoners van het rusthuis een snoezelbad te geven. Ze vertelt: “Als de bewoners ’s ochtends in bad gestopt worden, moet alles erg vlug gaan. Ik neem de tijd om de mensen om de beurt rustig een bad te geven. Ik maak gebruik van geuren, geef de mensen een handmassage, ze krijgen de tijd om te genieten van hun bad en ze kunnen gezellig babbelen. Zo’n snoezelbad neemt vaak een hele namiddag in beslag.” Het animatieteam bekommert zich ook over andere aspecten van het welzijn van mensen. Inge geeft een voorbeeld: “Er was eens een dame die altijd haar rok omhoog trok. De familie vond dit heel erg lastig, dat hun moeder daar zat met blote benen. Toen hebben we een dekentje voor haar gemaakt, waar we een ritsluiting, enkele lintjes, een zakje met knoppen en dergelijke op vastgenaaid hadden, een echt frutseldekentje. Voortaan als ze aan haar rok begon te friemelen, legden we dat dekentje over haar. Dan had zij toch iets om zich mee bezig te houden. Dit dekentje was zo’n succes dat we er daarna nog een hele hoop gemaakt hebben, aangepast aan de verschillende mensen.”

Beeldreportage

Nieuws

Het Warandep'Ant,
onderdeel van het Cultureel Centrum de Warande.

Turnhout wordt Vlaamse Cultuurstad 2012

De stad Turnhout mag zich in 2012 een jaar lang dé Cultuurstad van Vlaanderen noemen. Turnhout treedt hiermee in de voetsporen van Oostende, dat in 2010 de titel droeg. De titel zal gevierd worden met allerlei activiteiten voor een breed publiek.

De hoofdstad van de Kempen viert bovendien in 2012 zijn achthonderdste verjaardag. Het is dan precies 800 jaar geleden dat de stad stadsrechten ontving. Stany Crets, die er geboren is, wordt peter en uithangbord van Turnhout 2012.

De stad zal een jaar lang gonzen van de culturele activiteiten. ‘Cultuur is er voor iedereen. Voor jong en oud, voor kenners en leken. Daarom letten we erop dat er heel breed wordt geprogrammeerd’, zegt coördinator Jef Van Eyck.

Er staan alvast enkele evenementen op het programma. Zo zal er in het cultureel centrum De Warande een literair evenement plaatsvinden met de naam De langste nacht van het kortverhaal. De Warande viert in 2012 ook haar veertigste verjaardag.  Ook komt er een tijdrit tussen Turnhout en Arendonk onder de naam Ronde van België.

Ook de slag van Turnhout, een groots openlucht spektakel waarin de overwinning van Turnhout op de Oostenrijkers nagespeeld wordt, zal in 2012 opnieuw plaatsvinden. Bovendien komen er wandelingen waarin elke tocht een andere eeuw in de verf zet.

Het feestjaar zal eindigen in 2012, maar de stad hoopt dat de effecten nog lang daarna merkbaar zullen zijn.

Nieuws

Het nieuwe Colruyt-filiaal.

Colruyt opent 222ste winkel in Vosselaar

Op woensdag 27 april opent Colruyt zijn 222ste filiaal aan de Antwerpsesteenweg in Vosselaar. Deze gloednieuwe Colruyt-winkel heeft een verkoopoppervlakte van bijna 1.000 m² en telt 22 medewerkers.

Om lawaaihinder voor de omwonenden tegen te gaan, is de winkel ook voorzien van een overdekte, afgesloten loskaai, waar de vrachtwagens gelost zullen worden.

De nieuwe winkel staat op de plaats van de vroegere meubelzaak Craane Meubelen, die in oktober 2008 volledig in vlammen opging. Door deze brand moest Colruyt een nieuwe bouwaanvraag indienen en kwam de winkel een jaar later dan voorzien.

Op  dinsdag 26 april, van 17 tot 20 uur, kunnen de klanten hun nieuwe supermarkt al in primeur bekijken. Colruyt organiseert dan een opendeuravond met een hapje en een drankje waarop iedereen welkom is.